Kütle Çekimsel Dalgaların Kaynağı Nasıl Biliniyor?

Kütle Çekimsel Dalgaların Kaynağı Nasıl Biliniyor?

Genel Görelilik kuramı,ışık hızıyla yol alan uzay zamanın dokusunda değişikliklere sebep olan kütleçekimsel dalgaların varlığı tahmin eder.Ancak bu dalgaları doğrudan gözlemlemek çok zordur.Çünkü uzay zamandaki etkileri çok zayıftır.Örneğin Dünya ile Güneş’in arasından geçen kütleçekimsel dalgalar iki gök cismi arasındaki mesafenin atom çekirdeği ölçeğinde değişmesine sebep olur.Bu yüzden Einstein,genel görelilik kuramını ilk geliştirdiğide kütleçekimsel dalgaların hiçbir zaman gözlemlenemeyeceğini düşünmüştü.

Kütle Çekimsel Dalgaların Kaynana Nasıl Biliniyor

Yıllar içerisinde kütleçekimsel dalgalarla ilgili pek çok çalışma yapıldı.Dalgaların varlığına işaret eden ilk veriler doğrudan değil dolaylı.Russel Huse ve Joe Taylor bir yıldız çiftinde kütleçekimsel dalgalar yayılması sonucunda meydana gelecek değişiklikler hakkında ayrıntılı hesaplar yaptı ve sonuçlarını gözlemlerle uyum içinde olduğunu gösterdi.Araştırmacılar bu başarıları İçin 1993 yılında Nobel fizik ödülü ile onurlandırıldı.Kütleçekimsel dalgaları doğrudan gözlemlenmesi ile ancak yakın zamanlarda mümkün oldu.LIGO dedektörlerinde çalışan araştırmacılar 2016’ın Şubat ayında iki kara deliğin birleşmesi sırasında yayılan kütleçekimsel dalgaları doğrudan gözlemlediklerini açıkladı.

Kütle Çekimsel Dalgaların Kaynağı

Ayrıca açıklamada birleşmenin 1,3 milyar ışık yılı uzaklıkta gerçekleştiği birleşen kara deliklerin kütlesinin Güneş’inkinin 36 ve 29 katı,oluşan yeni kara deliğin kütlesinin Güneşinki:’nin 62 katı kadar olduğunu belirtildi.Kütle çekimsel dalgaların doğrudan gözlemlenmesi hiç şüphesiz 2016’nın en önemli bilimsel gelişmelerin’den biri olduğu ancak bu gelişme zihinlere bazı sorularda getirdi.Kütleçekimsel dalgaları elektromanyetik dalgaların yani ışığın aksine doğrudan göremiyoruz.Peki öyleyse gözlemlenen dalgaların kaynağı nasıl biliniyor?

Kütle Çekimsel Dalgaların Kaynağı

Kütleçekimsel dalgaların kaynağının belirlenmesini sağlayan kuramsal hesaplardır.Araştırmacılar uzun zamandır Einstein alan denklemlerini kullanarak çeşitli fiziksel süreçler sırasında yayılacak kütleçekimsel dalgalar la ilgili benzetimler yapıyordu. LIHO dedektörlerinde gözlemlenen dalga örüntüsünün 2 kara deliğin birleşmesinden kaynaklandığını da daha önceleri,yapılan bu benzetimlerin sonuçlarından yararlanarak belirlendi.Kütleçekimsel dalgaların uzayın hangi bölgesinden geldiğinin belirlenmesini sağlayan şeyse farklı konumlarda iki ayrı dedektör bulunması.farklı dedektörler tarafından kaydedilen sinyalleri karşılaştırarak dalgaların kaynağı olan fiziksel olayın uzayın hangi bölgesinde gerçekleştiğini belirleyebiliyor..

 

Bunları da sevebilirsiniz

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir